Space Odyssey: videoclip

6/5/20235 min read

Beschrijving

Deze lesactiviteit draait volledig rond film en filmmuziek. De leerlingen maken kennis met de film ‘2001: A Space Odyssey’ van Stanley Kubrick waarin de muziek van György Ligeti gebruikt wordt. Specifiek voor deze les zullen we het hebben over het tweede deel, de Kyrie, van Ligeti zijn Requiem. De lesactiviteit begint met een filmfragment en achtergrondinformatie over de film zelf. Hierna maken we de link met de muziek van Ligeti, waarna we overgaan naar de eigen filmcreatie. De leerlingen krijgen de opdracht om in groep een eigen kortfilm te maken nadat ze een aantal bouwstenen van cameravoering bekeken hebben. De leerlingen zijn volledig vrij hoe het verhaal van hun film er uit zal zien. Dit wordt dan ook gefilmd met hun eigen smartphone. Wanneer de leerlingen de verschillende shots verzameld hebben, mogen ze hun eigen shots verzamelen en tot één geheel maken via de website Vimeo.com. De leerlingen houden er wel rekening mee dat de muziek van Ligeti op hun filmfragment moet komen. Elke bouwsteen en stappenplan kunnen de leerlingen en leerkrachten terugvinden in deze lesactiviteit. Als afsluiter kan de klas omgevormd worden tot een cinemazaal en kunnen we samen genieten van een paar mooie kortfilms. Deze lesactiviteit komt in aanraking met muziek, film en media. We verwachten dat deze lesactiviteit twee tot drie lesuren in beslag zal nemen.

1. VOORBEREIDEN

Welk materiaal heb je nodig voor je les?

  • laptop (Chromebook via school of in een computerlokaal) 1 per groep

  • beamer of smartbord

  • leerlingen hebben hun smartphone nodig

  • box of speaker

  • koptelefoon of oortjes

Welke bijlagen heb je nodig bij deze voorbereiding?

Wat moet je allemaal doen voor je de les start?

  • filmfragmenten + beamer of smartbord klaarzetten.

  • speakers aanzetten.

  • nadenken waar de leerlingen hun filmpjes kunnen opnemen. (in de gang, op de speelplaats, in de klas?)

  1. LESBEGIN

Hoe begin je met je les?

STAP 1:

bekijk samen met de leerlingen het filmfragment “2001: A Space Odyssey. Opening scène” uit de YouTube lijst.

  • Dit filmfragment toont de intro van de film ‘2001: A Space Odyssey’. De muziek onder deze video is Also sprach Zarathustra van de Duitse componist Richard Strauss (1864-1949).

  • Onderwijsleergesprek met de leerlingen over het filmfragment:

    • Wat hebben we allemaal gezien in het filmfragment?

    • We kent (of herkent) deze film?

    • Wie herkent de muziek van de film?

    • Over wat zou de film kunnen gaan?

  • Feitjes over de film:

    • Heel weinig dialoog in deze film + er is bijna geen muziek te horen tijdens de dialogen.

    • Deze film maakt gebruik van klassieke muziek, anders dan andere films waarbij er speciale filmmuziek word componeren.

    • kostprijs film = 10,5 miljoen euro

    • regisseur = Stanley Kubrick

    • bevat muziek van: Richard Strauss, Johan Strauss 2, Aram Khachaturian en György Ligeti.

STAP 2:

filmfragment 2 van YouTube lijst bekijken: “2001 Space Odyssey Best Scenes The Monolith At The Moon”

  • Link maken met de muziek van György Ligeti: de muziek onder dit filmfragment werd gecomponeerd door Ligeti. Laat de beelden en de muziek horen aan de leerlingen en stel hen enkele vragen.

    • Wat vind je van de muziek?

    • Past de muziek bij het filmfragment? Waarom wel/ waarom niet?

    • Welk gevoel krijg je bij het horen van deze muziek?

    • ...

  • Korte uitleg over de muziek in het filmfragment:

    • Het Requiem van de Hongaarse componist György Ligeti is een grootschalige koor- en orkestcompositie, gecomponeerd tussen 1963 en 1965. Het werk duurt iets minder dan een half uur en bestaat uit vier delen: Intro, een geleidelijk ononderbroken geluidsvlak; Kyrie, een complexe polyfone beweging die een fortissimo- climax bereikt; Dies Irae, dat vocale en orkestrale extremen gebruikt in theatrale gebaren; en het afsluitende Lacrimosa, alleen voor solisten en orkest, dat terugkeert naar de ingetogen sfeer van de opening.

    • In het filmfragment hoor je het tweede deel, het Kyrie, uit het requiem van Ligeti (Als leerkracht kan je dieper ingaan op de termen Kyrie, requiem, polyfonie of fortissimo. Dit is niet noodzakelijk voor de rest van de les).

Welke afspraken ga je maken met de leerlingen?

  • Stil zijn tijdens het filmfragment.

  • Hand opsteken en niet door elkaar babbelen.

  • Houd je aan de klasafspraken.

  1. LESMIDDEN: Creëren

Welke stappen volg je in je les?

STAP 1:

  • Na de introductie van Ligeti zijn muziek gaan we verder in op de film zelf. Het is de bedoeling dat de leerlingen zelf (in groep) een verhaal bedenken zonder dialoog en hier een korte film van zullen maken met hun smartphone. De muziek van Ligeti zal op hun filmfragment geplaatst worden. Ze maken een paar korte shots die bij elkaar één geheel vormen. Deze shots kunnen ze later tot één geheel maken via Vimeo.com (zie instructievideo Vimeo).

  • De eerste stap is het bespreken van de cameravoering. Maar wat zijn nu de bouwstenen waarop ze kunnen letten? (zie PowerPointpresentatie voor filmfragmenten en afbeeldingen). Hieronder een korte uitleg.

Stap 2:

Nu de leerlingen weten op welke bouwstenen ze kunnen letten, is het tijd om aan de slag te gaan.

Stappenplan voor deze opdracht:

1) Vorm groepjes van 3 of 4 leerlingen.

2) Kies gezamenlijk de regisseur per groep. De andere personen zullen acteren. (tussendoor kan afgewisseld worden)

3) Bedenk samen een verhaal. Let op! Het verhaal mag enkel uitgebeeld worden zoals het fragment uit de film. (“2001 Space Odyssey Best Scenes The Monolith At The Moon”)

4) Film jouw verhaal in korte stukjes die later aan elkaar gezet kunnen worden. Zorg voor minimum drie minuten film in totaal.

5) Neem de film op met de smartphone van de regisseur, zorg ervoor dat er minstens drie bouwstenen van cameravoering gebruikt worden.

6) Maak extra opnames indien nodig. Je vraagt toestemming aan de leerkracht wanneer je buiten de klas wil filmen.

STAP 3:

De leerlingen zetten hun filmfragmenten op de computer en maken één filmpje van minstens 3 minuten via de website Vimeo.com (zie instructievideo in de YouTube lijst).

Stappenplan:

7) Zet de filmfragmenten op je computer of laptop.

8) Maak één geheel van alle korte stukjes film via de video-editor vimeo.com. (zie instructiefilmpje in de YouTube lijst).

9) Deel de link van je afgewerkte versie met de leerkracht via Smartschool of een ander kanaal.

4. LESEINDE

Hoe werk je de les af?

  • Wanneer de leerlingen hun filmfragment doorgestuurd hebben naar de leerkracht, kunnen we de filmfragmenten klassikaal bekijken. De leerkracht en leerlingen kunnen hun feedback geven bij de creaties. Hiervoor kan de leerkracht een evaluatieformulier opstellen.

5. BRONNEN

graad: 1e graad/2e graad/3e graad

vak: Artistieke Vorming/ Muzikale Opvoeding

tijdsduur: zeker 2 lesuren

(METRO-GOLDWYN-MAYER, 1968)